I. Uluslararası Türk-İslam Araştırmaları Sempozyumu “Türk-İslam Tarihinde Önderler” Temasıyla Gerçekleştirildi
I. Uluslararası Türk-İslam Araştırmaları Sempozyumu Gerçekleştirildi!
İslam İlimleri Araştırma Merkezi (İLSAM) ile Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü iş birliğinde düzenlenen I. Uluslararası Türk-İslam Araştırmaları Sempozyumu, 29-30 Nisan 2025 tarihlerinde hibrit formatta (yüz yüze ve çevrim içi) gerçekleştirildi.
"Türk-İslam Tarihinde Önderler" temasıyla gerçekleştirilen sempozyumda, Türk-İslam medeniyetinin siyasî, dinî, ilmî, fikrî, edebî ve kültürel hayatına yön veren öncü şahsiyetler farklı disiplinlerden akademisyenlerin katkılarıyla ele alındı. Alanında uzman araştırmacıları, akademisyenleri ve lisansüstü öğrencileri bir araya getiren sempozyum, Türk-İslam medeniyetinin zengin entelektüel mirasını yeniden değerlendirmek ve bu mirasın günümüz düşünce dünyasına sunduğu imkânları tartışmak amacıyla önemli bir akademik platform oluşturdu.
Sempozyumun yüz yüze gerçekleştirilen açılış programı, Marmara Üniversitesi Göztepe Kampüsü Dr. İbrahim Üzümcü Kültür Merkezi'nde yoğun katılımla gerçekleştirildi.
Protokol Programı
Sempozyumun açılış programında İLSAM Onursal Başkanı Dr. İlyas Bozkurt ile Marmara Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Başkanı Prof. Dr. Okan Yeşilot protokol konuşmalarını gerçekleştirdi.
Konuşmalarda, Türk-İslam medeniyetinin yetiştirdiği öncü şahsiyetlerin yalnızca yaşadıkları döneme değil, sonraki nesillere de yön veren ilmî ve fikrî miras bıraktıkları ifade edilirken; bu mirasın günümüz akademik çalışmalarıyla yeniden ele alınmasının ve gelecek kuşaklara aktarılmasının önemine vurgu yapıldı. Ayrıca sempozyumun, farklı disiplinlerden araştırmacıları ortak bir akademik zeminde buluşturarak Türk-İslam araştırmalarına yeni katkılar sunacağı ifade edildi.
Birinci Gün
Açılış Oturumu
Protokol programının ardından gerçekleştirilen açılış oturumunda, Türk-İslam tarihine yön veren öncü şahsiyetler farklı yönleriyle ele alındı.
Oturumda Prof. Dr. Ömer Kul, devlet yönetimi ve medeniyet inşasında önder şahsiyetlerin üstlendikleri tarihî sorumlulukları değerlendirirken; Prof. Dr. Bahattin Gençal, Türk dünyasının ortak hafızası ve Doğu Türkistan meselesi üzerinden tarihî bilinç ve toplumsal sorumluluk üzerine dikkat çekici değerlendirmelerde bulundu.
Prof. Dr. Ali Duman, Türklerin İslamlaşma sürecinde Ebû Hanîfe'nin düşüncesinin ve Hanefî hukuk geleneğinin Türk-İslam medeniyetindeki belirleyici etkisini ele alırken; Prof. Dr. Mustafa Tekin ise çağdaş dünyada Kur'an'ın ve temel İslamî referansların düşünce hayatındaki belirleyici rolünü hakikat merkezli bir bakış açısıyla değerlendirdi.
Açılış oturumu boyunca yapılan sunumlar, Türk-İslam tarihine yön veren şahsiyetlerin yalnızca kendi dönemlerini değil, sonraki yüzyıllarda oluşan ilmî, siyasî ve kültürel birikimi de şekillendirdiğini farklı perspektiflerden ortaya koydu.
Oturum, konuşmacılara sempozyuma sundukları katkılardan dolayı plaket takdim edilmesinin ardından sona erdi.
İkinci Gün: Çevrim İçi Akademik Oturumlar
Sempozyumun ikinci günü çevrim içi gerçekleştirilen oturumlarla devam etti.
Farklı üniversitelerden akademisyenler ve araştırmacılar tarafından sunulan bildirilerde Türk-İslam tarihinde iz bırakan devlet adamları, âlimler, mutasavvıflar, düşünürler, sanatkârlar ve bilim insanları çok yönlü biçimde ele alındı. Oturumlarda, tarihî şahsiyetlerin yaşadıkları dönemin siyasî ve toplumsal şartları içerisindeki rolleri, ortaya koydukları fikirler ve medeniyetin gelişimine sağladıkları katkılar disiplinler arası bir bakış açısıyla değerlendirildi.
Sunulan bildiriler, Türk-İslam medeniyetinin tarihsel sürekliliğini anlamaya katkı sağlarken, geçmişten günümüze uzanan ilmî ve fikrî mirasın çağdaş araştırmalar açısından taşıdığı önemi de ortaya koydu.
Sonuç
I. Uluslararası Türk-İslam Araştırmaları Sempozyumu, iki gün boyunca gerçekleştirilen yüz yüze ve çevrim içi oturumlarıyla Türk-İslam medeniyetinin yetiştirdiği öncü şahsiyetlerin farklı yönleriyle ele alındığı kapsamlı bir bilimsel platform oldu.
Sempozyum, tarih, ilahiyat, hukuk, siyaset, edebiyat ve düşünce tarihi gibi farklı disiplinlerden akademisyenleri ortak bir zeminde buluşturarak yeni akademik tartışmalara ve iş birliklerine katkı sağladı. Türk-İslam medeniyetinin zengin birikimini günümüz araştırmalarıyla buluşturan sempozyum, hem akademik bilgi üretimine hem de bu mirasın gelecek nesillere aktarılmasına önemli katkılar sundu.
